Saturday, November 11, 2006

Suspension of Disbelieve

Ik ben Angels and Demons aan het lezen, van Dan Brown. De eerste paar honderd bladzijden van het boek irriteerden me enorm omdat het allemaal zo ongeloofwaardig is. Hij is het met me eens, dacht ik toen ik deze passage las die de verwarring weergeeft van Vittoria Vetra, een van de twee hoofdpersonen, en de dochter van een katholieke priester:

She forced herself to hold on and assess the situation logically. But the harder she focused, the less she understood. Her father had been murdered. CERN had suffered a major breach of security. There was a bomb counting down somewhere that she was responsible for. And the director had nominated an art teacher to help them find a mythical fraternety of Satanists
Precies zo is het: er is zo'n enorme hoeveelheid ongerijmdheid dat je vanzelf gaat denken aan suspension of disbelieve, althans aan het aan barrels gaan ervan.
Een paar bladzijden verder zitten Vitorria Vetra en Robert Langdon in een science fiction-jet onderweg naar Rome, en welke vraag ligt er dan meer voor de hand dan:

'Do you believe in God, Mr Langdon?'
The question startled him (...) Langdon was not a religious man. He respected the power of faith, the benevolence of churches, the strength religion gave so many people... and yet, for him the intellectual suspension of disbelieve that was imperative if one were truly going to 'believe' had always been too big an obstacle for his academic mind. 'I want to believe,' he heard himself say.

Suspension of disbelieve is mogelijk omdat we niet anders kunnen dan denken door middel van symbolen, waarbij het geen verschil maakt of het om literaire of religieuze symboliek, of om de reclame gaan: mensen geloven in de sausage, omdat ze in de sizzles geloven.
Voor een verhaal moet je net zo goed je gezonde verstand even opschorten als voor religie. Als het te gek wordt, geef je er als lezer, en misschien ook wel als gelovige of consument, de brui aan. Dan moet een ander het boek maar uitlezen, of naar de kerk gaan; en als consument stap je naar de concurrent. Een fictieschrijver die in zijn werk met een metareferentie aan de suspension of disbelieve aankomt, begeeft zich op glad ijs. Of is waarschijnlijk te zeker van zichzelf. Zoals Dan Brown in Angels and Demons.
Op het web vind je veel over suspension of disbelieve, bijvoorbeeld hier

0 comments: